Democratic Republic of the Congo
mb5.013 november 2026
Verre aardbeving geregistreerd door het Belgisch seismisch netwerk: het pad van de golven naar Ukkel, de verwachte aankomsttijden, de seismogrammen van de Belgische stations en de impactbeoordeling van de USGS.
- Magnitude
- 5.0mb
- Diepte
- 10.0km
- Belgische tijd
- 02:12:472026-11-13
- UTC
- 01:12:472026-11-13
- Afstand tot Ukkel
- 6.630km · Δ 59.6°
- Eerste golf in Ukkel
- +10:04P · 01:22:51 UTC
Samengevat
Een aardbeving met magnitude 5.0 (mb) vond plaats op 13 november 2026 om 01:12 UTC (02:12 Belgische tijd) in de regio “Democratic Republic of the Congo”, op 10 km diepte, volgens het EMSC.
Het epicentrum ligt op 6.630 km van Ukkel (epicentrale afstand 59.6°). De golven bereiken België vanuit het zuid-zuidoosten (terugazimut 159°).
De eerste golven (P) bereiken Ukkel 10 min 4 s na de oorsprongstijd, om 01:22:51 UTC; de oppervlaktegolven passeren er tussen 01:41 en 01:48 UTC.
Volgens de standaard magnituderelaties komt deze aardbeving duidelijk boven de achtergrondruis van een station als Ukkel uit: verwachte amplitude van ongeveer 13 nm voor de ruimtegolven en 700 nm voor de Rayleigh-golven.
De USGS heeft voor deze aardbeving geen PAGER-impactbeoordeling gepubliceerd.
Samenvatting automatisch samengesteld uit de parameters van het EMSC, de voortplantingsmodellen en de producten van de USGS.
Meetbaar in Ukkel?
Ja- Ruimtegolven periode 1 s
- ≈ 13 nm9.9
- Rayleigh-golven periode 20 s
- ≈ 700 nm32
Verwachte amplitudesignaal / ruis
Meetbereik van een station als Ukkel voor zo’n aardbeving: verder dan 100° voor de ruimtegolven, verder dan 160° voor de Rayleigh-golven.
Pad van de golven naar Ukkel
- Epicentrum · Democratic Republic of the Congo
- Ukkel (UCC)
- België
- Pad van de golven (grootcirkel)
- Schaduwzone van de kern (98°–145°): geen directe P- of S-golf
- Cirkels: epicentrale afstand vanaf Ukkel, om de 30°
De aarde gezien vanuit de ruimte, gedraaid zodat het hele pad zichtbaar is. Van bovenaf gezien volgen de golven een grootcirkel: de kortste weg tussen het epicentrum en het station over het aardoppervlak. Sleep de globe om hem te draaien. Achtergrond: Natural Earth.
Azimutale equidistante projectie gecentreerd op Ukkel: afstanden en richtingen vanaf het station zijn er exact, en het pad van de golven is er een rechte lijn. Achtergrond: Natural Earth.
Belangrijkste parameters
- Datum en tijdstip
- 2026-11-13 01:12:47 UTC
2026-11-13 02:12:47 Belgische tijd - Magnitude
- mb 5.0
- Regio
- Democratic Republic of the Congo
- Coördinaten van het epicentrum
- 6.853° S, 22.823° E
- Diepte van het hypocentrum
- 10.0 km
- Epicentrale afstand
- 59.6° · 6.630 km
- Aankomstrichting in Ukkel
- 159° (ZZO)
Azimut vanaf het epicentrum : 347° - Bron van de gegevens
- EMSC-CSEM · EMSC
Fiche op de website van het EMSCFiche op de website van de USGS
Verwachte aankomsten in Ukkel
Tijdstippen waarop de golven van de aardbeving het station van Ukkel bereiken, volgens het aardmodel IASP91 (ruimtegolven) en het dispersiemodel GDM52 (Rayleigh-golven). Het zijn voorspellingen, geen metingen.
Voorspelde aankomsttijden, in tabelvorm
| Fase | na de oorsprongstijdmin:s | UTC | Belgische tijd | Opmerking |
|---|---|---|---|---|
| PDirecte P-golf | +10:04 | 01:22:51 | 02:22:51 | |
| SDirecte S-golf | +18:15 | 01:31:02 | 02:31:02 | |
| RayleighRayleigh-golftrein, perioden van 250 tot 25 s | +29:09 – 35:35 | 01:41 – 01:48 | 02:41 – 02:48 |
Methode en bronnen
Rayleigh-venster: van de aankomst van de snelste periode (75 s, 3.79 km/s) tot die van de traagste (25 s, 3.11 km/s) langs dit pad (GDM52). Kortere, tragere perioden komen daarna aan.
Ruimtegolven: looptijden IASP91 (Kennett & Engdahl, 1991), berekend met TauP voor een haard op 10 km. Rayleigh-golven: groepssnelheden GDM52 (Ekström, 2011). Niet meegerekend: ellipticiteit en hoogte (ongeveer een seconde), heterogeniteit van de aarde (enkele seconden), latere fasen (pP, PP, SS…).
Meetbaar in Ukkel? Orde van grootte: omgekeerde standaard magnituderelaties van de IASPEI (2013), vergeleken met het mediane ruisniveau van de modellen van Peterson (1993), waar de in Ukkel gemeten ruis zich bevindt; meetbaar als signaal / ruis ≥ 3. Het focaal mechanisme en de structuur langs het pad blijven buiten beschouwing.
Seismogrammen van het Belgisch netwerk
Verticale bodembeweging geregistreerd door 6 breedbandstations van het Belgisch netwerk, van boven naar beneden volgens toenemende afstand tot het epicentrum. De strepen en de gekleurde band geven de door het model voorspelde aankomsten aan, geen metingen.
- Verwachte aankomst van de P-golven (P, Pdiff, PKP)
- Verwachte aankomst van de S-golven (S, Sdiff, SKS)
- Verwacht venster van de Rayleigh-golftrein
Teken een rechthoek op de grafiek om een zone te vergroten; dubbelklik om terug te keren naar de volledige weergave.
Getoonde stations
| Regio | Epicentrale afstand | Aankomstrichting in Ukkel | Eerste golf in Ukkel |
|---|---|---|---|
| HOU · Houvegnez BE.HOU..HHZ | 58.81° | 160° | P +9:58 · 01:22:45 UTC |
| DOU · Dourbes BE.DOU..HHZ | 58.89° | 159° | P +9:59 · 01:22:46 UTC |
| MEM · Membach BE.MEM..HHZ | 59.05° | 160° | P +10:00 · 01:22:47 UTC |
| UCCS · Uccle BE.UCCS..HHZ | 59.60° | 159° | P +10:04 · 01:22:51 UTC |
| LES · Lessines BE.LES..HHZ | 59.64° | 158° | P +10:04 · 01:22:51 UTC |
| MOLT · Mol BE.MOLT..HHZ | 59.82° | 160° | P +10:05 · 01:22:52 UTC |
Methode en bronnen
Verticale component (kanaal HHZ), bij de bijwerking van de site herleid van 100 tot 10 monsters per seconde (Butterworth anti-aliasing laagdoorlaatfilter op 2,5 Hz, in beide richtingen toegepast), daarna in de browser ontdaan van zijn trend en gefilterd met een Butterworth-banddoorlaatfilter in beide richtingen, zonder de aankomsten te verschuiven. Elke curve wordt herleid tot haar maximum in het weergegeven venster; dat maximum, rechts, is het signaal gedeeld door de gevoeligheid van het instrument, zonder correctie van zijn frequentierespons.
Signalen: openbaar archief van ORFEUS (EIDA), netwerk BE (Koninklijke Sterrenwacht van België).
Spectrogrammen in Uccle (UCCS)
Verdeling van de amplitude van het signaal van UCCS volgens tijd en golfperiode: elke kolom is een tijdstip, elke rij een periode, de kleur de amplitude in decibel onder het maximum, hetzelfde voor beide componenten.
- Rayleigh en LoveOp de verticale component zijn de Rayleigh-golven te zien; op de transversale, loodrecht op de aankomstrichting, de Love-golven, die geen verticale beweging hebben en iets eerder aankomen.
- DispersieOppervlaktegolven komen uitgespreid volgens hun periode aan: dat is dispersie. De kortste, rond 25 s, komen meestal als laatste aan; de snelste zijn doorgaans de langste voor Love, tussenliggende periodes (40 tot 100 s) voor Rayleigh.
- Curven en lijnenDe curven zijn de voorspelde aankomst van elke periode volgens het model GDM52, de lijnen de voorspelde aankomsten van de P- en S-golven; het zijn voorspellingen, geen metingen.
- Verwachte aankomst van de P-golven (P, Pdiff, PKP)
- Verwachte aankomst van de S-golven (S, Sdiff, SKS)
- Voorspelde aankomst van de Rayleigh-golven, periode per periode (GDM52, periodes vanaf 25 s)
- Voorspelde aankomst van de Love-golven, periode per periode (GDM52, periodes vanaf 25 s)
- Vervaagde zones
Beweeg over het spectrogram om tijdstip, periode en amplitude af te lezen.
- Vervaagde zones: het analysevenster (filter en gladstrijking) reikt buiten het beschikbare signaal (randen, hiaten)
Methode en bronnen
Multiple-filtertechniek (Dziewonski, Bloch & Landisman, 1969), bij het bijwerken van de site toegepast op het ruwe signaal (100 monsters per seconde): trend verwijderd, uiteinden over 30 s verzacht, daarna voor elk van de 81 periodes van 1 tot 100 s een gaussisch filter exp(−α ((f − f₀)/f₀)²) met α = 50 en de omhullende van het analytische signaal; het vermogen (kwadraat van de omhullende) wordt in de tijd gladgestreken met een gaussische functie waarvan de standaardafwijking gelijk is aan die van het filter, √(2α) T₀ / 2π (gladstrijkingsoperator van Torrence & Webster, 1999, overgenomen door Grinsted et al., 2004), en de getoonde amplitude is daarvan de wortel, dus de effectieve amplitude op de resolutie van het filter, zonder de wegvallingen van de ogenblikkelijke omhullende; één monster per 1,28 s. Deze berekening is, op de normalisatie na, equivalent met een continue wavelettransformatie met de Morlet-wavelet (ω₀ = √(2α) ≈ 10). Amplitudes als bodemsnelheid, gecorrigeerd voor de frequentierespons van de sensor (polen en nulpunten uit de inventaris van ORFEUS), in decibel ten opzichte van het maximum; onder −60 dB de achtergrondkleur.
Transversaal: −E·cos β + N·sin β, met β de terugazimut van 159°, de richting van het station naar het epicentrum (conventie van ObsPy); beide horizontale componenten zijn vóór de rotatie met hun gevoeligheid in snelheid omgezet; beide componenten delen hetzelfde 0 dB.
De horizontale band die al vóór de aankomst van de golven aanwezig is, hier het sterkst rond 4,5 s periode, is de permanente achtergrondruis veroorzaakt door de golven van de oceanen (microseismen); ze komt niet van de aardbeving.
Berekening gecontroleerd met een tweede, onafhankelijke implementatie (ObsPy en NumPy) op hetzelfde signaal. Signalen: openbaar archief van ORFEUS (EIDA), netwerk BE (Koninklijke Sterrenwacht van België).
Weg van de golven door de aarde
Hoe de golven van deze aardbeving door de aarde reizen om UCC te bereiken, op 59.6°: de stralen van het IASP91-model voor een haard op 10 km, in doorsnede, als waaier, in diepte en in reistijd. Dit zijn berekeningen, geen metingen.
- Traject afgelegd als P-golf
- Traject afgelegd als S-golf
- Rayleigh-golven, langs het oppervlak
- Love-golven, langs het oppervlak, iets sneller
- Haard, op 10 km diepte
- Stralen om de 2°
- Stralen die UCC bereiken
- Traject afgelegd als P-golf
- Traject afgelegd als S-golf
- Schaduwzone van de kern (98°–145°)
- Haard, op 10 km diepte
- Traject afgelegd als P-golf
- Traject afgelegd als S-golf
- Haard, op 10 km diepte
- P-golven (P, Pdiff, PKPdf)
- S-golven (S, Sdiff, SKS)
- Zwakke amplitude (gediffracteerd, PKPdf vóór de caustiek)
- Rayleigh-golven
- Love-golven
- Verwachte aankomsten in UCC
- Schaduwzone van de kern (98°–145°)
Kenmerken van de stralen
| Fase | Reistijd min:s | Vertrekhoek | Invalshoek in UCC | Diepste punt | Lengte van het traject | Straalparameter s/° |
|---|---|---|---|---|---|---|
| P | +10:04 | 21° | 21° | 1.534 km · mantel | 6.558 km | 6,9 |
| S | +18:15 | 23° | 23° | 1.450 km · mantel | 6.525 km | 12,91 |
Hoeken gemeten vanaf de verticaal: 0° voor een verticale straal, 90° voor een horizontale, meer dan 90° voor een straal die omhoog vertrekt. De straalparameter, in seconden per graad, is de schijnbare traagheid van het golffront langs het oppervlak; hij blijft behouden langs de hele straal (wet van Snellius).
Methode en bronnen
Stralen berekend bij het bijwerken van de site door integratie van de straalvergelijkingen in IASP91 (lineaire snelheid in elke laag, straalparameter behouden aan de grensvlakken, eerste aankomst gekozen als er meerdere stralen zijn), gecontroleerd tegen TauP (ObsPy) op willekeurig gekozen koppels diepte–afstand: reistijd tot op 0,01 s, hoeken tot op 0,01°, diepte langs de straal tot op minder dan een kilometer. De waaiers worden op dezelfde manier straal per straal gecontroleerd; de reistijdcurven zijn de door TauP berekende tabellen.
Geschatte impact (USGS PAGER)
Het PAGER-systeem van de USGS schat in de uren na een aardbeving de bevolking die aan elk schokniveau is blootgesteld en de kans op menselijke en economische verliezen. De Sterrenwacht neemt hier zijn resultaten over.
De USGS heeft voor deze aardbeving geen PAGER-beoordeling gepubliceerd: die wordt alleen gemaakt voor aardbevingen die een impact kunnen hebben.
Fiche op de website van de USGS
Bron: USGS (earthquake.usgs.gov), producten PAGER en ShakeMap, niet nagekeken door de Sterrenwacht. Gegevens gelezen op 2026-11-14 17:18.
Parameters van de aardbeving: Euro-Mediterraan Seismologisch Centrum (EMSC-CSEM), niet nagekeken door de Sterrenwacht.
Bron: Euro-Mediterraan Seismologisch Centrum (EMSC-CSEM, seismicportal.eu). Gegevens van het EMSC, niet nagekeken door de Sterrenwacht. · Databeleid